
De negen sterren zijn terug
Over dit verhaal
Op een winterochtend voor zonsopgang klimmen Rangi en oma een heuvel op om te kijken hoe de Pleiaden terugkeren aan de hemel en het Māori-nieuwjaar begint. De eerste dag regent het, de tweede dag zit er wolkendek voor. Terwijl ze wachten vertelt oma het verhaal van elke ster, en ook over opa, die ze missen.
Openen in VoorleeskusLees de eerste bladzijde
Het is een koude winteravond.
Rangi zet opa’s rode wollen muts op. De muts is een beetje te groot
en zakt steeds tot over zijn wenkbrauwen.
Wat je kind eraan overhoudt
Het Māori-nieuwjaar leren kennen, herinneren en dankbaar zijn
Goed om te weten voor ouders
Matariki is een klein groepje sterren, de Pleiaden. Elke winter (in Nieuw-Zeeland juni en juli) verschijnt het voor zonsopgang weer laag aan de oostelijke hemel, en voor de Māori is dat het nieuwe jaar; sinds 2022 is Matariki ook een nationale feestdag in Nieuw-Zeeland. Volgens de uitleg van de Māori-sterrenkundige Dr Rangi Mātāmua heeft Matariki negen sterren met een naam, die elk voor één ding zorgen: Matariki (de moederster, die over ieders gezondheid waakt), Pōhutukawa (die gezelschap houdt aan wie dit jaar zijn heengegaan), Tupuānuku (voedsel dat in de grond groeit), Tupuārangi (voedsel dat in bomen groeit, en vogels), Waitī (rivieren en zoet water), Waitā (de oceaan), Waipuna-ā-rangi (regen), Ururangi (de wind) en Hiwa-i-te-rangi (wensen); stammen in verschillende streken vertellen het niet precies hetzelfde: Pōhutukawa en Hiwa worden niet door elke stam meegerekend, en op sommige plekken kijkt men naar een andere ster, Puanga (Rigel). Bij het verwelkomen van Matariki roepen mensen de namen van de familieleden en vrienden die dit jaar zijn overleden, en koken ze eten in een aardoven (hāngī) zodat de stoom naar de hemel stijgt om “de sterren te laten eten”, en doen dan wensen voor het nieuwe jaar. De sterrenkijktruc in het verhaal is echt: naar een heel zwakke ster kijk je beter niet recht, maar net ernaast, met je ooghoek, dan zie je hem juist beter. Voordat je voor zonsopgang een heuvel op gaat, trek je warme kleren aan, blijf je bij volwassenen en op het pad, en als het regent ga je niet. Help je kind ook bij het missen: bang zijn om te vergeten komt doordat je zoveel van iemand houdt; vertel kleine verhaaltjes over die persoon, dan komen zijn stem en gezicht terug.





